Podwyżki dla nauczycieli w 2026 roku – 3% wzrostu i obowiązkowe wyrównanie od 1 stycznia

Wynagrodzenie nauczyciela w 2026 roku wzrośnie o 3%. Tak wynika z projektu nowelizacji rozporządzenia Ministra Edukacji dotyczącego minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego. Choć procentowa zmiana wydaje się niewielka, w praktyce oznacza szereg konsekwencji finansowych dla szkół i samorządów. Kluczowe jest jedno: nowe stawki będą obowiązywać z mocą od 1 stycznia 2026 r., co oznacza konieczność wypłaty wyrównań.

Wynagrodzenie nauczyciela 2026 – nowe stawki minimalne

Zgodnie z projektem rozporządzenia minimalne wynagrodzenie zasadnicze od 1 stycznia 2026 r. wyniesie:

To minimalne poziomy pensji zasadniczej. W wielu szkołach faktyczne wynagrodzenie jest wyższe ze względu na dodatki, jednak podwyżka dotyczy przede wszystkim podstawy, od której liczone są kolejne składniki.

Podwyżki dla nauczycieli w 2026 r. – kiedy wypłata?

Nowelizacja rozporządzenia powinna wejść w życie w ciągu 3 miesięcy od ogłoszenia ustawy budżetowej, czyli do 20 kwietnia 2026 r. W praktyce oznacza to, że wyższe wynagrodzenie nauczyciela zostanie wypłacone w najbliższym terminie płatności po wejściu w życie przepisów.

Nie ma podstaw do wypłaty podwyżki wcześniej, chyba że organ prowadzący zdecyduje się sfinansować ją z własnych środków poprzez zmianę regulaminu wynagradzania.

Wyrównanie od 1 stycznia 2026 r. – co obejmuje?

Najważniejszym elementem jest retroaktywność. Zgodnie z art. 30 ust. 11 Karty Nauczyciela nowe stawki obowiązują z mocą od 1 stycznia 2026 r. Oznacza to, że po wejściu w życie rozporządzenia szkoły będą musiały wypłacić wyrównanie za miesiące od początku roku.

Wyrównanie obejmuje:

• wynagrodzenie zasadnicze,
• dodatek za wysługę lat,
• dodatki określone procentowo (np. funkcyjny, motywacyjny, za warunki pracy),
• wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe i doraźne zastępstwa,
• dodatek za pracę w porze nocnej.

Jeżeli dodatek został ustalony kwotowo, a nie procentowo, nie podlega automatycznemu przeliczeniu.

Nie tylko pensja – inne świadczenia także do przeliczenia

Podwyżka wynagrodzenia nauczyciela w 2026 r. wpływa również na świadczenia wyliczane na podstawie pensji zasadniczej. Wyrównaniu podlegają m.in.:

• dodatek wiejski (10% wynagrodzenia zasadniczego),
• ekwiwalent urlopowy,
• nagroda jubileuszowa,
• odprawa emerytalna,
• odprawa z tytułu rozwiązania stosunku pracy.

Oznacza to konieczność ponownego przeliczenia niektórych wypłat, jeśli obejmowały okres od 1 stycznia 2026 r.

Byli pracownicy również z wyrównaniem

Obowiązek wyrównania dotyczy także nauczycieli, z którymi rozwiązano stosunek pracy, o ile byli zatrudnieni choćby jeden dzień po 1 stycznia 2026 r. Szkoła ma obowiązek rozliczyć różnicę niezależnie od tego, czy dana osoba nadal pracuje w placówce.

Podwyżka w czasie nieobecności

W przypadku nauczycieli przebywających na urlopie dla poratowania zdrowia lub w stanie nieczynnym wynagrodzenie podlega podwyższeniu i wyrównaniu.

Jeżeli nauczyciel pobierał świadczenia chorobowe, macierzyńskie lub opiekuńcze, konieczne może być przeliczenie podstawy ich wymiaru – pod warunkiem że obejmowała ona miesiące od 1 stycznia 2026 r.

Czy potrzebne są aneksy do umów?

Co do zasady nie ma obowiązku sporządzania aneksów, jeśli w umowie lub akcie mianowania wskazano jedynie zasady ustalania wynagrodzenia. Jeżeli jednak wpisano konkretne kwoty składników wynagrodzenia, konieczna będzie ich aktualizacja.

3% waloryzacji a realne skutki

Choć formalnie mowa o 3% wzroście, w praktyce operacja obejmuje znacznie więcej niż samą podwyżkę podstawy. Szkoły muszą przeliczyć dodatki, świadczenia oraz wypłacić wyrównania z mocą wsteczną. Dla nauczycieli oznacza to jednorazową dopłatę obejmującą pierwsze miesiące 2026 r., a następnie stałe, wyższe wynagrodzenie zasadnicze.

Źródło: projekt rozporządzenia Ministra Edukacji zmieniającego rozporządzenie z 31 stycznia 2005 r.; ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (art. 30 ust. 11); ustawa budżetowa na 2026 r. foto Unsplash